u dir
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
u dir
-ay / tay: (v) 1. send (send); transmit (taraanis-miit); dispatch (dis-paaj); ~ dir
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
u dig
v. warn someone, advise someone about something
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
u dig
-u digay / u digtay: (v) warn (woon); admonish (ad-mo-nish); caution (koo-shinf, forewarn (foor-woon) ~ digniin sii
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Carraabin
(Carraabin-ta)
1. Galab, wax meel u kaxayn, meel u dirid.
2. (marti) inay hoyato u diidid oo iska gudbin.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Ciidmid
(Ciidmid-da)
Ciidan u noqod, u keenid: ciidan dagaallama siin, u dirid; xoog ugu gargaarid; u hiilin.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dhoofin
(Dhoofin-ta)
Dhoof u dirid; markab ama dayuurad saarid; ku ridid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dirdirid
(Dirdirid-da)
In kol ka badan meel u dirid ama wax u dirid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Ergeyn
(Ergeyn-ta)
Ergo ahaan ugu tegid; ergo u dirid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Eryid
(Eryid-da)
Aad uga dabo ordid, in la fogeeyo ama la qabto ama wax la yeelo darteed; ceyrin, cagaajin; dibad u dirid; nicid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Miidaamin
(Miidaamin-ta)
Wax la nacay ama aan la rabin, meel xun oo fog oo uusan ka soo nabad-noqon, u dirid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Rasuul
(Rasuul-ka)
Nebiga Ilaah dad u diro.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Tacsiyeyn
(Tacsiyeyn-ta)
Cid laga dhintay, hadal tacsi ah oo laabta u qaboojiya kula hadlid, u dirid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
adeegso
f.g/mg3 (-saday, -satay) 1. (f.g) Cid adeeg u dirsasho. 2. (f.mg) U a.: wax samayntooda qalab ama wax kale u isticmaalid. Tusaale: “Baaritaanka dhiigga kombiyuutar ayaa loo adeegsadaa”.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
baahnow
f.mg3 (-naaday, -naatay) U b.: qof baahan noqosho. Tusaale: “Ebedkiisa lacag ha u baahnaado, kolba anigu wax u diri maayo”.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhiib
f.g/mg1 (-bay, -btay) 1. (f.g) Wax la hayo qof kale gacanta u gelin. 2. (f.g) Lacag, mushaar, deyn iyo wixi lamida bixin. 3. (f.mg) Is dh.: cid isu gacan gelin. 4. (f.mg) U dh.: cid wax u dirid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhoofi
f.g2 (-iyay, -isay) 1. Qof dal kale u dirid. 2. Badeeco dal kale u iibgeyn.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
hagaaji
f.g2 (-iyay, -isay) 1. (f.g) Wax toosin ama wanaajin. 2. (f.mg) Ku h.: wax meel uu u socdo ku toosin. 3. (f.mg) Ku h.: warqad, farriin, alaab iyo wixi lamida cidda ay u socoto meesha laga heli karo u dirid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
khabaar
khabaar¹: m.l (-rro, m.dh) Wax aan horey loo ogeyn oo laysu sheego ama la helo; war. la-mid: khabar.
khabaar²: f.mg1 (-ray, -rtay) U k.: cid war u dirid ama u sheegid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
qayladdiro
f.mg3 (-rtay, -ratay) Cid si gargaar looga helo farriin u dirasho. la-mid: qayladdirso.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
qayladhaanso
f.mg3 (-saday, -satay) U q.: qayladhaan cid u dirasho. la-mid: cilladhaanso.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
saar
saar¹: m.l (-rar, m.l) 1. (botani) Dhirta faalasha nooc ka mid ah oo caleemo yaryar iyo laamo jilicsan leh oo geedaha ku dul faafa geeluna aad u jecelyahay. 2. Cayaar jaadad badan u kala baxda oo siyaalo kala duwan loo tumo; saar-lugeed, saar-mooye.
saar²: f.g1 (-ray, -rtay) 1. Wax meel dhulka ka sarreysa dhigid. 2. Ka s.: wax meel ka bixin. 3. Ku s.: meel col u dirid.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
adeegso
f.g/mg3 (-saday, -satay) 1. (f.g) Cid adeeg u dirsasho. 2. (f.mg) U a.: wax samayntooda qalab ama wax kale u isticmaalid. Tusaale: Baaritaanka dhiigga kombiyuutar ayaa loo adeegsadaa. m.f.dh, adeegsasho.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
baahnow
f.mg3 (-naaday, -naatay) U b.: qof baahan noqosho. Tusaale: Ebedkiisa lacag ha u baahnaado, kolba anigu wax u diri maayo.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
u nidir
v. make a vow
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ku dar
v. add (to), put in
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
ku dar
-ta: (n) plus (plas); addition (addishin) ~ u gee [ + ]
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ku jir
v. be in (a place); contain; be part of ~ involved in
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ku qir
v. prove, sustain
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
u dhig
v. teach something to someone; put something aside for someone
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
u dhin
v. hurt, harm, do something bad to someone
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
u tiri
v. count something for someone; hand over one's responsibilities in a position to a successor; compose (a poem ~ song) for someone
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
isku dir
-ay / tay: (v) stir up strife; come between; be a quarrelmonger
isku dir -ay / tay / een I nay: (v) cause dislike; excite hate; set against; antagonize ~ iska-hor keenid
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ku diran
adj., [expression], [adverb] against
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ku dirqi
v. compel, force someone to do something
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
u dhimri
v. be kind to someone, sympathize, understand
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dir
(Dir-ka)
(xoolo) isku sinji ah, oo isku meel ka soo wada jeedey; jaad; dhur; taran.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dir
dir¹: m.l Dad ama xoolo isku asal ah oo meel ka soo wada jeed; jaad; dhur.
dir²: m.l (-rar, m.l) (baayoloji) Heer loo isticmaalo kala soocidda noolayaasha, taasi oo ka kooban hal ama in ka badan oo isku eg. Dirarka isu eg waxa loo kooxeeyaa faylan ahaan.
dir³: m.l (-rar, m.l) (naxwe) Waxaa lagu magacaabaa koox ereyo ah oo wadaaga hal ama dhawr dabeecadood, sida magacyada.
dir⁴: f.g1 (-ray, -rtay) 1. Wax meel joogay ama yiil meel kale aaddin. 2. Ku d.: qof, qof kale xumaan uga dheegid si uu ula colloobo.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
dir
dir¹: m.l Dad ama xoolo isku asal ah oo meel ka soo wada jeed; jaad; dhur.
dir²: m.l (-rar, m.l) (baay.) Heer loo isticmaalo kala soocidda noolayaasha, taasi oo ka kooban hal ama in ka badan oo isku eg. Dirarka isu eg waxa loo kooxeeyaa faylan ahaan. m.f.dh, dirid.
dir³: m.l (-rar, m.l) (naxwe) Waxaa lagu magacaabaa koox ereyo ah oo wadaaga hal ama dhawr dabeecadood, sida magacyada.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
Dir
f. n. major Somali clan
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dir
v. send, dispatch
dir m. n., [collective] origin, basis; species (of animals); race; clan, ancestors
Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]
Dir
name-m origin; race; ancestor
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
dir
-ay / tay: (v) 1. send (send); transmit (taraanis-miit); dispatch (dis-paaj); ~u dir. Ex: warqad u dir; send a letter. 2. dir -ka / ta: (n) ancestor (ansestar); offspring (oof-ispiring); usually used for animals; descendant (di-sen-dhant) ~ waraso
isku dir -ay / tay: (v) set against each other stir up strife; come between; be a quarrelmonger
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dir
(fal) (ku ~) qof ka horgee qof kale.
dir: (fal) (u ~) meel kale gee oo ruux u gudbi. U dir alaabta ciddii lahayd.
dir-ka: (magac, lab, keli) isirka ama abka ay cidi ka soo jeeddo dad iyo duunyo kay doonto ha ahaatee. Sacaasi dir fiican buu ka soo jeedaa. Dh: isir.
Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]
unir
unir, v. - alxamid; ururid; isuteegid.
unir par le mariage - guursi; la guursado.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Gidir
(Gidir-ta)
(neef, naag, kd.) aan caano qumman lahayn; baaqimo; badho; gabno; hooto.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
gidir
m.dh Dheddig aad u naasa yaryar oo aan ilmaheeda caano deeqsiin karin.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
gidir
f. n. woman ~ female animal that gives no milk
Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]
Gidir
name-m dark, black
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
gidir
(tilmaame) haweenay dhib ka qabta ilmagaleenka oo aan la filayn inay dhasho.
gidir-ta: (magac, dhedig, keli) gabadha aan hilibka lahayn ee aan naaxin. Li: golweyn.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
gidir
cf: baaqimo
de: woman ~ female animal that gives no milk
lx: gidir
pd: (-ta)
ps: n2-f
key: gidir
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
jidir
m.dh Madow khad u eg oo awrtu qadaadka ku yeelato marka ay qooqdo; dawaad; tawaad.
Qaamuuska Ereybixinta: Juqraafi (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]
Nadir
Nadiir
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
nadir
/neydar/ (n) ugu liita (heerka ugu hooseeya).
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
nadir
-ka: (magac, lab, keli) ballanqaad adag oo Alle lagu la galo samaynta wax aan waajib ahayn oo uu qofku isa saaro.
Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]
nadir
nadir, n.m. - Ugu hooseeya; ugu liita.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
nidir
nidir¹: m.l la-mid: nidar.
nidir²: f.g/mg1 (-dray, -dirtay; -dri) 1. (f.g) Si muraad loo helo magac Eebbe ballan ku gelid. Tusaale: “Cali wuxuu nidray inuu neef bixiyo hadduu muraadkiisii helo”. 2. (f.mg) Cid dhaarasho. Tusaale: “Cali wuu nidiray”.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
nidir
f.g/mg1 (-dray, -dirtay; -dri) 1. (f.g) Si muraad loo helo magac Eebbe ballan ku gelid. Tusaale: Cali wuxuu nidray inuu neef bixiyo hadduu muraadkiisii helo. 2. (f.mg) Cid dhaarasho. Tusaale: Cali wuu nidiray. m.f.dh, nidrid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
nidir
m. n. vow, oath
Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]
NIDIR
(Nidir) N Ficus populifolia Vahl. Moraceae.
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
nidir
-ka: (n) solemn vow (sal'amvaaw)', solemn oath ~ nidar
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
nidir
de: vow, oath
lx: nidir
pd: (-ka)
ps: n2-m
see: nidar
key: nidir
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
u aar
v. avenge, take revenge; kill a person because someone was killed previously
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
u hur
v. sacrifice, do ~ go without something; offer something to someone
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
u hur
-ay / tay: (v) sacrifice (sak-re-faays) Ex: naaftiisii ayuu u huray; he sacrificed his life for it
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
u_dig
de: warn s.o., advise s.o. about s.t.
initial: u
lx: u dig
pd: (digay)
ps: v1=expr
key: u_dig
Qaamuuska Ereybixinta: Bayoolaji (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]
Udder
Candho
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
udder
/adhar/ (n) candhada xoolaha.
Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]
udder
n., candho, -adi.
Qaamuus Talyaani-Soomaali - Cabdalla Cumar Mansuur, Axmed Cabdullaahi A. [1985]
udire
v.tr. - maqlid.
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
under
/andhar/ (adv) hoos (hoose, xaga hoose).
Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]
under
prp., daaf, daafta, hoos, hoosta; be under, hoose; put under, hoosaysii; go under, hoos gal, hoos u gal.
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
au pair
/ow peer/ au pairs; (n) ilmo ama qof dhalin yaro ah oo reer korsado, lugqadana ka barta una shaqeeya (badanaa ajnabi ah). e.g. An au pair from Montreal is living with my family here in Toronto.
Qaamuus Ingiriis-Soomaali (Maay) - Maxamed Xaaji Mukhtaar, Cumar Macalin Axmed [2007]
au pair
/a-peer/ qof yer oo kooyty eh oo booyeesy haang reer ingky shaqeeyaw.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
duldiir
m.l Awr rarku haaro u yeelay.
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
dur dur
-ka: (n) stream (istirii. i); spring (ispiring)', streamlet (istiri n-let) ~ il biyo
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ku biir
v. join an organization
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ku daro
v. add something to something else; pour something on something else (such as food); have one's son ~ daughter marry someone
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ku dhig
v. write on; do something to
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ku digo
v. gloat over a defeated enemy; add insult to injury
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ku diin
v. be surprised ~ astonished at, be stupefied by
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ku tiri
v. consider, count as
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
kuldiir
kuldiir¹: m.l.kh (-rro, m.dh) la-mid: kuljiir.
kuldiir²: f.mg1 (-ray, -rtay) Wax qabow kul yar helid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
kuldiir
m. n., [compound] warmth, tepid liquid, lukewarm temperature
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
kuldiir
-ka: (magac, lab, keli) diirrimaad ama kulalyl yar oo aan badnayn. Dh: diirrimaad.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
kuldiir
a: kuljiir
de: warmth, tepid liquid, lukewarm temperature
lx: kuldiir
pd: (-ka)
ps: n2-m-cmp
key: kuldiir
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
u dhiib
v. hand over to; give something to someone
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
u dhuro
v. behave in accordance with ancient custom
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
u_nidir
de: make a vow
initial: u
lx: u nidir
pd: (nidray)
ps: v1=expr
key: u_nidir